Viêm gan là tình trạng gan bị tấn công có thể do nhiều loại virus khác nhau gây ra, trong đó nổi bật là virus viêm gan A, B, C, D và E. Mặc dù cùng tấn công tế bào gan của cơ thể người nhưng các loài virus này không có quan hệ họ hàng với nhau về mặt di truyền.

Trong số các loại virus gây viêm gan, virus viêm gan B là nguyên nhân chính lây truyền qua đường tình dục, tiếp theo là virus viêm gan A.

Viêm gan B

Viêm gan B hay còn gọi là viêm gan siêu vi B có thể lây truyền qua đường tình dục sau quan hệ với người nhiễm bệnh. Tất cả các con đường đều có thể dẫn đến viêm gan B dù là quan hệ bằng miệng hay hậu môn. Ngoài ra việc tiếp xúc với máu nhiễm bệnh, chẳng hạn như việc chia sẻ kim tiêm tất nhiên sẽ tăng nguy cơ lây lan bệnh.

Tương tự như các virus khác như cúm hay Covid, nhiễm virus viêm gan B cũng sẽ khiến bạn sốt, mệt mỏi toàn thân, rã rời tay chân. Ngoài ra, vì gan bị tấn công nên bạn sẽ có dấu hiệu đau tức vùng gan tương ứng với phần bụng dưới sườn phải kèm vàng da. Vàng da sẽ thấy rõ nhất ở kết mạc mắt.

Dấu hiệu vàng da - vàng mắt do viêm gan

Đa số người nhiễm viêm gan B hồi phục hoàn toàn và không còn lây nhiễm cho người khác. Tuy nhiên, khoảng 6% số người nhiễm bệnh (và tỷ lệ cao hơn nhiều ở trẻ nhỏ) nhiễm trùng tiến triển thành mãn tính. Biến chứng viêm gan B có thể rất nghiêm trọng như xơ gan, ung thư gan và suy tế bào gan gây tử vong. Những người nhiễm bệnh mãn tính vẫn tiếp tục lây nhiễm cho người khác.

Hiện nay có một số loại thuốc điều trị viêm gan B mãn tính, nhưng phải dùng trong nhiều tháng và thường chỉ giúp giảm triệu chứng chứ không loại bỏ hoàn toàn virus khỏi cơ thể.

Viêm gan A

Virus viêm gan A lây truyền qua đường phân - miệng, tức là virus phát tán từ phân của người nhiễm bệnh sẽ xâm nhập vào đường tiêu hóa của người khác. Virus có thể lây truyền không qua đường tình dục giữa những người sống trong điều kiện đông đúc hoặc mất vệ sinh.

Vì lây truyền qua đường phân – miệng nên việc quan hệ tình dục qua đường hậu môn cũng có thể gây lan tràn bệnh. Ở Hoa Kỳ, nơi mà nền y tế rất phát triển, cũng đã từng có các đợt bùng phát lớn xảy ra trong cộng đồng nam giới đồng tính tại Colorado và New York.

Sơ đồ lây lan bệnh qua đường phân - miệng

Tương tự viêm gan B, Hiện nay chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu khi nhiễm virus ở giai đoạn cấp. Bạn có thể có các triệu chứng tương tự như viêm gan B nhưng mức độc thường ít trầm trọng hơn.

Nhìn chung, độc lực của virus này thấp hơn virus viêm gan B khá nhiều. Bệnh cũng không chuyển sang giai đoạn mãn tính và không có khả năng lây nhiễm sau khi đã khỏi bệnh.

Viêm gan C

Virus viêm gan C cũng là một tác nhân quan trọng gây ra bệnh gan mãn tính. May mắn thay, ít có báo cáo cho thấy bệnh lý này lây lan qua đường tình dục. Tuy nhiên, một số trường hợp quan hệ quá thô bạo, gây chảy máu có thể gây lây nhiễm virus này cho đối tác của mình.

Cách phòng ngừa

Đối với viêm gan B, tiêm chủng là biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa lây truyền. Ở Việt Nam bạn có thể được tiêm vaccine từ tuổi sơ sinh và tiếp tục các mũi nhắc lại cho đến 2 tuổi.

Tuy nhiên lượng kháng thể có thể giảm dần theo thời gian do đó khả năng bảo vệ có thể suy giảm.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ khuyến nghị sàng lọc toàn diện cho tất cả người trưởng thành từ 18 tuổi trở lên ít nhất một lần trong đời và khuyến nghị xét nghiệm định kỳ dựa trên nguy cơ cho những người có nhiều bạn tình hoặc có tiền sử mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Nhìn chung bạn nên xét nghiệm để đo lượng kháng thể trong máu (HBSAb) định kì mỗi 5 năm. Nếu lượng kháng thể dưới 10mUI/ml thì bạn cần tiêm 1 mũi nhắc lại để vaccine đảm bảo đủ khả năng bảo vệ.

Xét nghiệm định kỳ hoặc xét nghiệm tiền hôn nhân là một phương pháp an toàn để tự bảo vệ bản thân và gia đình

Đối với viêm gan A, vaccine cũng là một biện pháp bảo vệ tuyệt vời chống lại bệnh. Bạn có thể yêu cầu riêng rẽ từng loại vaccine hoặc tiêm mũi kết kợp phòng cả A và B (Twinrix). Vaccine kết hợp được tiêm thành 3 mũi trong vòng 6 tháng.

Đối với viêm gan C, hiện nay chưa có vaccine đặc hiệu. Tuy nhiên, tin vui là dã có thuốc điều trị đặc hiệu cho loại virus này nếu chẳng may nhiễm bệnh.

Kết luận

Các loại virus viêm gan là bệnh lý nguy hiểm song có thể phòng ngừa hoặc điều trị một cách hữu hiệu. Vaccine là một phương pháp có sẵn và an toàn để bảo vệ bạn khỏi một số tác nhân phổ biến như viêm gan B và A.

Ngoài ra, các xét nghiệm định kỳ hay kiểm tra tiền hôn nhân, kiểm tra trước sinh cũng là điều cần thiết để đảm bảo chắc chắn rằng bản thân mình an toàn. Vậy nên đừng ngần ngại liên hệ ngay với Saigon Medicine để được hỗ trợ nhé!