Bị Sỏi Thận Nên Ăn Gì Và Kiêng Gì Để Nhanh Khỏi [Phản Hồi]

Người bị sỏi thận nên ăn gì? uống gì?

Dưới đây là một số loại thức ăn, đồ uống tốt cho bệnh nhân bị sỏi thận

Uống đủ nước mỗi ngày

Uống đủ nước là một biện pháp tuy đơn giản nhưng lại vô cùng hiệu quả trong việc phòng ngừa và hỗ trợ điều trị sỏi thận. Nước giúp bạn pha loãng các chất trong nước tiểu, giảm nguy cơ kết tủa và hình thành sỏi mới. Các chuyên gia khuyên nên uống đủ để tạo ra ít nhất 2 lít nước tiểu mỗi ngày, tương đương khoảng 10-12 ly nước.

Các loại đồ uống bạn có thể bổ sung cơ thể:

Nước lọc: Là lựa chọn tốt nhất vì không chứa đường hay các chất phụ gia.
Nước ép trái cây có múi: Như cam, chanh, bưởi chứa nhiều citrate, giảm nguy cơ hình thành sỏi canxi.

Thực phẩm giàu canxi

Nghe có vẻ nghịch lý khi người bệnh sỏi thận lại cần ăn canxi, nhưng thực tế, canxi từ thực phẩm giúp liên kết với oxalat trong ruột, ngăn không cho oxalat hấp thu vào máu và thận của chúng ta, từ đó giảm thiểu nguy cơ tạo sỏi.

Bạn có thể bổ sung canxi tự nhiên cho cơ thể bằng các thực phẩm như sữa chua, phô mai, đậu phụ và các loại rau xanh đậm như cải bó xôi, bông cải xanh như một phần của chế độ ăn hàng ngày. Hãy đa dạng hóa bữa ăn để đảm bảo bạn nhận đủ lượng canxi cần thiết nhé.

Trái cây và rau quả

Đừng quên bổ sung vào chế độ ăn hàng ngày của bạn các loại trái cây và rau quả vì chúng không chỉ dồi dào vitamin mà còn cung cấp chất xơ cùng các chất chống oxy hóa quan trọng. 

Đặc biệt, các loại quả mọng như dâu tây và việt quất, dưa hấu giúp tăng cường lượng nước tiểu, và bông cải xanh với hàm lượng vitamin C và chất xơ cao cũng là những lựa chọn tuyệt vời cho sức khỏe thận của bạn.

Protein thực vật

Một lựa chọn thông minh khác để bạn có thể  giảm lượng axit uric và các chất có thể gây sỏi thận chính là ưu tiên protein thực vật thay vì protein động vật. 

Bạn có thể dễ dàng bổ sung protein thực vật từ các loại đậu quen thuộc như đậu xanh, đậu lăng, hay các chế phẩm từ đậu nành như tofu (đậu phụ) vào bữa ăn hàng ngày của mình.

Thực phẩm giàu chất xơ

Chất xơ cũng góp phần hỗ trợ hệ tiêu hóa của chúng ta và giảm thiểu sự hấp thu các chất có thể góp phần hình thành sỏi. Các nguồn chất xơ tuyệt vời mà bạn có thể dễ dàng thêm vào bữa ăn bao gồm yến mạch và gạo lứt.

Người bị sỏi thận nên kiêng gì?

Người bị sỏi thận cần kiêng cữ những loại thức ăn, đồ uống sau đây:

Muối (Natri)

Lượng muối cao có thể làm tăng đáng kể lượng canxi trong nước tiểu, từ đó tạo môi trường thuận lợi cho sỏi canxi hình thành. Vì vậy, bạn hãy tập thói quen hạn chế ăn mặn, giảm bớt lượng nước mắm và muối ăn khi chế biến. Bên cạnh đó, cũng nên tránh các loại thực phẩm chế biến sẵn và đóng hộp, bởi chúng thường chứa hàm lượng natri đáng kể.

Đường và đồ uống có đường

Tiêu thụ nhiều đường sẽ góp phần làm tăng nguy cơ hình thành sỏi bằng cách làm tăng lượng canxi và oxalat trong nước tiểu của bạn. Vì vậy, bạn hãy cố gắng giảm thiểu các thức uống như nước ngọt và nước ép đóng hộp.

Protein động vật

Đặc biệt là thịt đỏ, nội tạng và hải sản vì những thực phẩm này thường chứa hàm lượng purin cao, khi chuyển hóa trong cơ thể sẽ làm tăng nồng độ axit uric trong máu và nước tiểu. Axit uric dư thừa có thể kết tinh và lắng đọng, thúc đẩy quá trình hình thành sỏi axit uric trong thận của bạn.

Thực phẩm giàu oxalate

Oxalat là một trong những chất chính hình thành sỏi canxi oxalat. Người bệnh nên hạn chế các thực phẩm giàu oxalate như:

• Sô cô la

• Các loại hạt (hạnh nhân, đậu phộng)

• Rau bina (cải bó xôi)

Vitamin C liều cao

Việc bổ sung vitamin C với liều lượng lớn có thể dẫn đến sự gia tăng oxalat trong nước tiểu. Nói một cách dễ hiểu hơn, vitamin C liều cao giống như việc bạn "đổ thêm" nguyên liệu (oxalat) vào "nồi" nước tiểu. Nếu lượng nguyên liệu này quá nhiều, nó có thể kết tinh lại với một chất khác (canxi) vốn đã có sẵn, tạo thành "cặn" (sỏi thận).

Mặc dù vitamin C là một dưỡng chất quan trọng, việc bổ sung liều cao cần được cân nhắc và tốt nhất là nên tham khảo ý kiến của bác sĩ, đặc biệt nếu bạn có tiền sử sỏi thận hoặc các vấn đề về thận.

Rượu bia

Rượu bia không chỉ gây hại cho gan và hệ thần kinh mà còn tác động tiêu cực đến chức năng và làm suy giảm đáng kể khả năng lọc và đào thải này của thận. 

Khi thận yếu đi, nó sẽ mất dần khả năng loại bỏ các chất thải, độc tố và lượng nước dư thừa ra khỏi máu để duy trì sự cân bằng nội môi. Từ đó, các chất cặn bã và khoáng chất dư lại sẽ tích tụ ngay trong chính thận của bạn, trở thành những tinh thể sỏi oxalat.

Ngoài ra, rượu bia còn có tác dụng lợi tiểu, dẫn đến tình trạng mất nước nếu không được bù đắp đầy đủ. Mất nước sẽ làm giảm lượng nước tiểu của bạn, khiến các chất khoáng trở nên cô đặc hơn, càng làm tăng khả năng kết tinh và tạo sỏi.

Chế độ ăn uống khuyến nghị theo từng loại sỏi thận

Chế độ ăn uống khuyến nghị cần được điều chỉnh phù hợp với từng loại sỏi thận để hỗ trợ điều trị hiệu quả và ngăn ngừa tái phát. 

Sỏi Calcium Oxalate

Đối với sỏi calcium oxalate, việc giảm thực phẩm giàu oxalate như rau bina, củ dền, socola, đậu phộng và các loại hạt là rất cần thiết để hạn chế sự kết tinh sỏi trong thận.

Đồng thời, người bệnh cần đảm bảo cung cấp đủ canxi từ thực phẩm tự nhiên như sữa, phô mai, sữa chua để canxi kết hợp với oxalate ở ruột, giảm hấp thu oxalate vào máu và thận.

Tuy nhiên, không nên tự ý bổ sung canxi bằng thuốc nếu không có chỉ định của bác sĩ để tránh tăng nguy cơ hình thành sỏi.

Sỏi Uric Acid

Với sỏi uric acid, chế độ ăn cần giảm lượng protein động vật, đặc biệt là thịt đỏ và hải sản có vỏ, vì chúng làm tăng axit uric trong nước tiểu.

Ngoài ra, kiềm hóa nước tiểu bằng cách tăng cường uống nước và ăn nhiều rau quả tươi giúp làm giảm độ axit, ngăn ngừa sỏi uric acid phát triển. Việc duy trì nước tiểu có tính kiềm sẽ làm sỏi uric acid tan dần và hạn chế tái phát.

Sỏi Struvite

Sỏi struvite thường liên quan đến nhiễm trùng đường tiết niệu, do đó điều trị triệt để nhiễm trùng là yếu tố quan trọng nhất.

Bên cạnh đó, chế độ ăn hỗ trợ giảm viêm và tăng sức đề kháng bằng cách bổ sung nhiều rau xanh, trái cây và hạn chế thực phẩm gây viêm cũng giúp phòng ngừa sự phát triển của sỏi struvite và tái phát bệnh.

Sỏi Cystine

Sỏi cystine là loại sỏi ít gặp và thường do rối loạn di truyền gây ra. Người bệnh cần uống nhiều nước để làm loãng nước tiểu, giảm nồng độ cystine trong nước tiểu nhằm hạn chế sự kết tinh sỏi. Đồng thời, giảm muối trong khẩu phần ăn giúp giảm lượng cystine bài tiết qua thận.

Ngoài ra, hạn chế thực phẩm giàu methionine như thịt, cá, trứng cũng góp phần giảm hình thành sỏi cystine

Lời khuyên bổ sung

Để phòng ngừa và kiểm soát sỏi thận hiệu quả nhất, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để xây dựng kế hoạch ăn uống cá nhân hóa cho riêng mình.

Đồng thời, hãy theo dõi lượng nước tiểu hàng ngày để đảm bảo uống đủ nước và điều chỉnh chế độ ăn uống dựa trên loại sỏi bạn mắc phải cũng như tình trạng sức khỏe tổng thể của mình.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao người bị sỏi thận cần hạn chế ăn muối và lượng muối tối đa nên là bao nhiêu?

Người bị sỏi thận cần hạn chế ăn muối vì muối (natri) làm tăng lượng canxi trong nước tiểu, tạo điều kiện cho sỏi thận hình thành và phát triển. Ăn nhiều muối cũng gây tăng huyết áp, làm thận phải làm việc quá tải, dẫn đến tổn thương thận và suy thận dần dần.

Lượng muối tối đa khuyến nghị cho người bị sỏi thận là khoảng 3 gram muối/ngày để kiểm soát tốt bệnh và tránh biến chứng.

Thực phẩm giàu canxi có nên kiêng hoàn toàn khi bị sỏi thận không?

Về thực phẩm giàu canxi, người bị sỏi thận không nên kiêng hoàn toàn mà cần điều tiết lượng canxi hợp lý. Ăn quá nhiều canxi có thể làm tăng nguy cơ tạo sỏi canxi oxalat, nhưng nếu ăn quá ít canxi, cơ thể sẽ hấp thu nhiều oxalat hơn từ ruột, cũng dẫn đến sỏi thận.

Do đó, nên bổ sung canxi từ thực phẩm tự nhiên vừa phải, khoảng 800-1300 mg/ngày, tránh lạm dụng thuốc bổ sung canxi để duy trì cân bằng dinh dưỡng và giảm nguy cơ tái phát sỏi